GRU başkanı ve Gürcistan...

| Fikret Ertan 241

Rusya'nın bilinen dört istihbarat servisi var: İç istihbarattan sorumlu FSB, dış istihbarata bakan SVR, haberleşmeyi izleyen FAPSI ve askeri istihbarat servisi GRU. Bunlardan FSB hakkında en çok bilinen, yazılan iken GRU hakkında bilinen ve yazılanlar ise son derece sınırlıdır.

Rus Genelkurmay Başkanlığı'na bağlı, tam adı Ana İstihbarat Direktörlüğü olan GRU kapalı bir kutudur adeta; medyada bu servisle ilgili fazla bilgi yer almaz. Bu bakımdan, GRU hakkında pek fazla bir şey bilinmez. Komünist dönemde bizzat devlet tarafından adı ve faaliyetleri hep saklanan, öne çıkarılmayan GRU hakkında yabancı basında da birkaç kitap ve makalenin dışında dişe dokunur bir bilgi bulunmuyor. Bunların da çoğu 1980'lerde Batı'ya kaçan bir-iki GRU ajanının anlattıklarından meydana geliyor.

Uzman kaynaklar, GRU'nun Rusya'nın yurtdışında en çok ajana sahip bir servis olduğunda hemfikirler. Öyle ki, GRU ajan sayısı görevi dış istihbarat olan SVR ajan sayısını birkaç misli geçiyor. GRU ajanları dünyanın dört köşesinde Rusya adına çeşitli faaliyetlerde bulunuyor, bilgi topluyor ve zaman zaman da ölümcül faaliyetlerde bulunabiliyorlar.

Bu özelliklere sahip ve Rus devletinin en önemli kurumlarından olan GRU geçenlerde kuruluşunun 91. yılını kutlamış bulunuyor. Bilindiği gibi, servis Bolşevik Devrimi'nden sonra 1918'de devrim liderlerinden Leon Trotsky tarafından kurulmuştu.

Birçok siyasi değişikten etkilenmeyen, 91 yıldır Rus devletine hizmet eden GRU başkanları genelde kuruluş yıldönümlerinde konuşur, basına demeç verirler. Bu yıl da öyle oldu. Başkan General Aleksandır Şılyakturov yıldönümü dolayısıyla ITAR-TASS ajansına iki gün önce konuştu ve özellikle Gürcistan konusunda önemli şeyler söyledi.

"... Bugünkü Gürcü makamlarının Abhazya ve Güney Osetya'nın bağımsızlıklarını tanımayı reddetmeleri yüzünden bölgede durum hâlâ gerginliğini koruyor. Bu makamlar Abhazya ve Güney Osetya'ya yeniden geri dönmek, bunları kendi kanuni hamiyetlerine yeniden sokmak için her türlü yola başvuruyorlar... Bütün bu çabalara Başkan Mihail Saakaşvili'nin yönetimindeki Gürcü liderliğin, bu cumhuriyetleri uysallaştırmak için geçen yıl yaptıkları gibi yeniden kuvvet kullanmaya yönelebilecekleri yolundaki önceden görülemeyecek davranışlarını da ekleyebilirsiniz. Biz böyle bir gelişmeyi ihtimal dışı addetmiyoruz." şeklindeki bu önemli sözler GRU başkanının Gürcistan konusunda bugün neleri dikkate aldığını, neleri düşündüğünü açıkça ortaya koyuyor.

General Şılyakturov, bu sözlerine ilaveten aynı demecinde başka haber ve gelişmelere de dikkat çekiyor. Mesela, NATO'nun Doğu Avrupalı bazı yeni üyelerinin Gürcistan'a hafif silahlar, cephane, İsrail'in de bu ülkeye insansız hava araçları sağlamaya devam ettiklerini de söylüyor. Ayrıca, Ukrayna'nın Gürcistan'a ağır toplar ve uçaksavar sistemleri gönderdiğini belirterek Gürcistan'ın dış ülkelerden sağladığı silah ve diğer askeri malzemelerle askeri potansiyelini yeniden canlandırmakta olduğuna işaret ederken 'Gürcüler başka bir maceraya da girişebilirler.' diyor.

Nadiren konuşan GRU başkanının bu sözlerini elbette dikkate almak gerekiyor. Esasen GRU geçen yılki Gürcü-Rus Savaşı sırasında ve sonrasında da Gürcistan'a başta Ukrayna ve İsrail olmak üzere birtakım yabancı ülkelerin askeri yardım yaptığını söylemişti. Ancak, daha sonra bu yardımların kesildiği var sayılmıştı. Buna bir örnek İsrail'di. Bu ülke Rusya'yı daha fazla kızdırmamak ve İran'a satılması söz konusu olan S-300 füzelerinin satış ve teslimatını engellemek amacıyla Gürcistan ile askeri ilişkilerini askıya aldığını açıklamıştı.

General Şılyakturov'un son sözleri ise yabancı güçlerin Gürcistan'a hâlâ askeri yardım yapmakta olduğunu gösteriyor. GRU başkanının herhalde bu konuda elinde bilgi ve delilleri var ve bunlara dayanarak son sözlerini söylemiş bulunuyor.

GRU ve başkanının, dolayısıyla Rus devletinin Gürcistan'a bakışı demeçteki gibiyse, Gürcü-Rus ihtilafında yeni gelişmelere hazır olmak gerekiyor.