Türkiye’den Güney Akım’a ÇED onayı

138

Rus doğalgazının doğrudan Avrupa’ya ulaşımını sağlayacak Güney Akım doğalgaz boru hattının Karadeniz ekonomik sahasından geçişinde çevre açısından herhangi bir sorun olmadığına karar verildi. Türkiye Cumhuriyeti Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Güney Akım Açık Deniz Boru Hattı Türkiye kesimine ilişkin hazırlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Raporunu onayladı. Rapora göre, boru hattı yapım sürecinin çevre üzerinde kayda değer bir etkisi olmayacak.

Türkiye Cumhuriyeti Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Güney Akım Açık Deniz Boru Hattının Türkiye Münhasır Ekonomik Bölgesinden (MEB) geçecek kesimine ilişkin Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Raporunu onayladı.

ÇED Raporu, deniz tabanı jeolojisi, su kalitesi ve deniz ekolojisi de dahil olmak üzere projenin çevre üzerindeki etkilerini değerlendiriyor. Raporda, projenin Türkiye kesiminde deniz ekolojisi veya balıkçılık üzerinde kayda değer bir etki göstermeyeceği belirtiliyor.

Çevresel etki asgari düzeyde kalacak

Boru hattı Türkiye kıyısından 110 kilometreyi aşkın uzaklıkta, 2200 metreyi bulan derinlikte inşa edilecektir. Karadeniz’in 100 ila 200 metreyi aşan derinliklerde oksijen barındırmamasından (anoksik olmasından) ötürü, bu gibi derinliklerde canlı izine neredeyse hiç rastlanmıyor. Dolayısıyla boru hattının yapımının çevre üzerindeki etkisinin asgari düzeyde olması beklenmektedir. Ayrıca, balıkçılık faaliyetleri daha çok kıyıya yakın bölgelerde gerçekleştirildiğinden, boru hattı yapımının bu faaliyetler üzerinde de kayda değer bir etkisinin olması beklenmiyor.

ÇED Raporunda olası etkilerin ortadan kaldırılması ya da azaltılması için proje tasarımında yer verilecek bir dizi önlem alınıyor. Boru hattının güzergahı bazı noktalarda deniz dibindeki gemi batıklarının inşaat sürecinden etkilenmemesi için en az 150 metre uzağından geçecek şekilde değiştirildi.

Türkiye’deki ÇED süreci tamamlandı

ÇED Raporuna verilen onay, Türk ve yabancı uzmanların aylar süren incelemelerinin sonucunda karara bağlandı. South Stream Transport şirketi, 2013 yılı Mayıs ayında etki değerlendirmesi ön sonuçlarına da yer verilen ÇED Başvuru dosyasını yayımlamıştı. Uzmanlar, devlet kurumları ve kamuoyuyla yürütülen istişare sürecinin ardından, dosyaya ilişkin bildirilen görüşler ÇED raporu taslağının hazırlanmasında göz önünde bulundurulmuş, belge daha sonra bir daha gözden geçirilmiş ve istişareye açılmıştı.

Türkiye Cumhuriyeti Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Gıda ve Tarım Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Türk Deniz Kuvvetleri ile Sahil Güvenlik Komutanlığı da dahil olmak üzere ilgili yetkili merciler ÇED raporuna ilişkin olumlu görüş bildirmişti. 2014 yılı Mayıs-Haziran aylarında gerçekleştirilen nihai istişare sürecinde de herhangi bir kaygı bildirilmemesinin üzerine Çevre ve Şehircilik Bakanlığı “Olumlu ÇED Sertifikasını” yayınlamıştı.

İnşaat 2014 sonunda başlayacak

South Stream Transport şirketi, inşaat faaliyetleri öncesinde olduğu gibi, inşaat sürecinde de gerekli güvenlik önlemlerinin alınabilmesi için Türkiye’deki yetkili mercilerle irtibat halinde olmayı sürdürecek. Açık denizdeki boru döşeme çalışmaları 2014 sonlarında Rusya sularında başlayacak, inşaatta kullanılacak gemiler Türkiye Münhasır Ekonomik Bölgesine 2015 başlarında girecek. İlk hat 2015 sonunda faaliyete girecek.

Rusya’nın Karadeniz kıyısındaki Anapa kenti yakınlarından başlayıp Türkiye Münhasır Ekonomik Bölgesinden geçerek Bulgaristan kıyısında Varna kenti yakınlarında karaya çıkacak olan Güney Akım Açık Deniz Boru Hattı’nın uzunluğu 931 km olarak planlanıyor.

Türkiye kesimi 470 kilometre

Projenin yaklaşık 470 kilometre uzunluğunda olması planlanan Türkiye kesimi, Karadeniz’de Rusya ve Türkiye’nin Münhasır Ekonomik Bölgeleri arasındaki sınırdan başlayacak ve Türkiye-Bulgaristan Münhasır Ekonomik Bölgeleri arasındaki sınırda son bulacak. Doğalgaz oradan Bulgaristan’daki kara çıkışına iletilecek, daha sonra da Bulgaristan toprakları boyunca South Stream Bulgaria AD tarafından, Güneydoğu ve Orta Avrupa içlerine diğer ortaklıklar tarafından taşınacak. Projenin 2015 sonunda ticari işletime alınması planlanıyor. Güney Akım Açık Deniz Boru Hattı, tam olarak faaliyete geçtiğinde dört hattan oluşacak ve yıllık 63 milyar metreküp kapasiteye erişecek.

South Stream Transport B.V. Karadeniz üzerinden ilerleyecek açık deniz boru hattının planlama, inşa ve işletimi için kurulmuş bir uluslararası ortaklık. Şirketin hissedarları arasında Rus şirketi OAO Gazprom (%50 hisse), İtalyan şirketi Eni S.p.A. (%20 hisse), Fransız enerji şirketi EDF ve Alman BASF Grubu’na ait Wintershall Holding GmbH (%15’er hisse) yer alıyor.