Rusya petrol üretiminde Sovyet sonrası dönemin rekorunu kırdı

289

Rusya Enerji Bakanlığı, 2014’de günlük 10,6 milyon varil ortalama üretimle Sovyetler Birliği sonrası dönemin rekorunun kırıldığını açıkladı. Özel şirketlerin de katkıları ile üretim geçen yıla göre yüzde 0,7 arttı.

Sovyetler Birliği Uluslar arası Enerji Ajansı verilerine göre, 1988’de günlük üretim 11,9 milyon varili bulmuştu. Rusya Federasyonu tüm üretimin yüzde 90’ını oluşturuyordu.

1991’de Sovyetler Birliği’nin son gününde üretim 1988’e göre yüzde 19 azalarak günlük 9,2 milyon varile gerilemişti. Bir çok uzmana göre petrol varil fiyatlarının 10 dolar seviyesine gerilemesi ve üretimde yaşanan düşüş Sovyetler Birliği’nin dağılmasında etkin rol oynadı.

Boris Yeltsin 1996’da yeniden seçilmesinin ardından petrol üretiminde durgun bir dönem başladı. 1998’e gelindiğinde petrol varil fiyatları 8 dolar seviyesine inerken, sektörde yatırımlar da durma noktasına geldi.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in iktidara gelmesinin ardından petrol fiyatları da hızla arttı. 2004’de 40 dolara kadar çıkan fiyatlar, 2008 başlarında 127 dolara yükseldi. Küresel mali krizin patlak vermesinin ardından hızla düşen fiyatlar 2009’da 35 dolara geriledi. Bu dönemde Rusya’da petrol üretimi günlük 10 milyon varili aşarak rekor kırdı. Rusya, 2010’da Vankor, Talakan ve Uvat petrol alanlarının da dahil olması ile günlük üretimde Suudi Arabistan’ı geçerek lider oldu.

Küresel piyasalarda yaşanan toparlanma ile petrol fiyatları da 2010 sonrası yeniden yükselmeye başladı. 2011’de 110 doları geçen petrol varil fiyatları 2014’de hızla düştü. Serbest piyasada Brent çıkışlı petrol 57 dolara kadar geriledi.

Petrol varil fiyatlarının bu şekilde devam etmesi durumunda Rusya 2015’de yüzde 4-5 küçülme bekliyor. Dolar 50 rublenin üzerine çıkarken, bütçe açığının kapatılması için Rezerv Fonları’nın kullanılması planlanıyor. Rublenin değer kaybını önlemek için harcanan rezervler ise 388 milyar dolara düştü.

Rusya’nın doğalgaz üretimi ise 2014’de yüzde 4,2 azalarak 640 milyar metreküpe düştü.