Rusya parlamentosu Stalin katliamını resmen kabul etti

1

Rusya Parlamentosu alt kanadı  Duma İkinci Dünya Savaşı sırasında Sovyet lider Josef Stalin'in emri ile Rusya'nın batı bölgesinde bulunan Katin'de 20 bin Polonyalı askerin katletildiği ile ilgili bildiriyi onayladı. Böylece parlamento ilk kez Stalin'in emri ile Sovyet gizli servisi KGB'nin selefi NKVD'nin Kızıl Ordu tarafından esir alınan 22 bin Polonyalı savaş esirini öldürdüğünü resmen kabul etmiş oldu.

Moskova Mayıs ayında 5 Mart 1940'ta çoğunluğu asker, avukat, doktor ve sivillerden oluşan 20 bin kişinin kafalarından kurşunlanarak öldürülmesi ile ilgili 67 dosyalık bir belgeyi Polonya'ya teslim etmişti. Rusya daha sonra katledilen Polonya'lılara ait ek bir liste daha Varşova'ya vermişti.

Sovyetler Birliği döneminde katliamın sorumluluğu tamamı ile Hitler'e yüklenirken, zamanla sorumlunun Stalin olduğu ortaya çıktı. Sovyetler Birliği son lideri Mihail Gorbaçov ve Rusya Federasyonu'nun ilk Devlet Başkanı Boris Yeltsin kısmi sorumlulukları olduğunu itiraf etmişlerdi.

Duma'nın kabul ettiği metinde, "Gizli arşivlerde yıllardır tutulan belgeler şimdi gün yüzüne çıkarıldı. Bu belgeler sadece korkunç trajediyi ortaya koymuyor. Aynı  zamanda, Katin katliamı doğrudan Stalin ve Sovyet liderlerinin emri ile gerçekleştirildiğini belgeliyor" bilgisi yer aldı.

Rusya parlamentosunda gerçekleşen oturumda ana muhalefet Komunist Parti ise teklife sert bir şekilde karşı çıktı. Komunistler katliamın tamamı ile Naziler tarafından yapıldığını savunmaya devam ediyor.

Yasa ile ilgili bir değerlendirmede bulunan Duma Dış Politika Komisyonu Başkanı Konstantin Kosaçev, "Bu deklerasyon abartısız bir şekilde tarihi öneme sahip bir belge" değerlendirmesinde bulundu.

Duma'da alınan kararın Moskova'nın Sovyet dönemine ait hataların kabülü olarak görülürken, Rusya'nın özellikle dış politikada uzlaşı perspektifli yaklaşımlarının  bir yansıması olarak da değerlendiriliyor. Rusya Devlet Başkanı Dmitri Medvedev, ABD ve NATO ile ilişkilerde yeni sayfa açma girişiminin ardından, Polonya ile de gerginlikleri sona erdirmeye çalışıyor. Medvedev'in Aralık ayı başında Polonya'ya gerçekleştireceği ziyaret öncesi Duma'nın aldığı karar anlamlı bulunuyor.

Rusya'nın Katin'de bir anıt yaptırması ve Polonya ile ilişkileri geliştirme çabası 10 Nisan'da gerçekleşen uçak kazası ile gölgelenmişti. Polonya Cumhurbaşkanı Lech Kaczynski ile birlikte 96 üst düzey Polonya'lıyı taşıyan uçak Smolensk askeri hava limanına iniş yaparken düşmüş ve kurtulan olmamıştı. Kaza nedeni ile ilgili yapılan çalışmalardan henüz resmi bir sonuç alınamadı.

Faruk Akkan, Moskova, Cihan