Çernobil faciası nasıl yaşandı?

170

Geçtiğimiz günlerde 33. yılı anılan Çernobil kazası başarılı bir belgesel ile tekrar dünya gündemine oturdu. Johan Renck’in yönetmenliğini yaptığı Sky Atlantic ve HBO ortak yapımı olan Chernobyl dizisi yaşanan olayları gün yüzüne çıkardı.

Çernobil’de ne oldu? sorusu, aslında cevabı en çok araştırılan konuları arasında yer alıyor. Tarihin bu en büyük nükleer kazasının ardından Avrupa’nın büyük bölümüne ve Türkiye’ye yayılan radyoaktif serpinti bugün bile hayatımızı etkilemeye devam ediyor.

Nükleerin açtığı yaralar kapanmıyor

Greenpeace'in radyasyon uzmanları Çernobil ve Fukuşima felaketlerinden etkilenenlerin yaşadığı bölgelerdeki radyoaktif kirliliği belgelemek için Rusya, Ukrayna ve Japonya'da saha çalışması yaptı ve bu çalışmanın sonuçları bir rapor olarak yayımlandı: Nükleerin Açtığı Yaralar: Çernobil ve Fukuşima'nın Süregelen Mirası

Çernobil felaketinden 33 yıl sonra bile, radyasyondan etkilenen alanlarda yaşayan insanlarda hala ölüm oranları normale göre daha yüksek, doğum oranları daha düşük ve kanser vakalarında da artış var. Felaketten etkilenenler arasında psikolojik rahatsızlıklar da oldukça yaygın.

Bugün 5 milyondan fazla insan, Çernobil nedeniyle radyoaktif olarak kirli olduğu resmi olarak kabul edilen alanlarda yaşıyor. Bu insanların 1,1 milyonu Beyaz Rusya'da,1,3 milyonu Rusya'da, 2,3 milyonu Ukrayna'da yaşamlarını sürdürüyor.

2006'da yapılan bir çalışmada Çernobil felaketinden etkilenen ülkelerde insanların maruz kaldığı radyasyonu hesaplandı. Bu çalışma, Çernobil'in yarattığı radyasyonun 90.000 kişinin daha kanser nedeniyle hayatını kaybetmesine neden olacağını öngörürken, daha yakın tarihli bir çalışmada ulaşılan sonuç ise 115.000 ölüm... Bu rakam, Dünya Sağlık Örgütü'nün, Çernobil nedeniyle 9000 kişinin daha hayatını kaybedeceği tahminiyle çelişiyor.

HABERRUS